ugonjwa wa Malaria dalili zake na chanzo chake.
Malaria ni moja ya magonjwa hatari yanayoongoza katika vifo vya watoto wengi duniani walio chni ya umri wa miaka 5. Katika post hii utakwend akujifunza kuhusuugonjwa huu jinsi unavyotokea, hatuwa zake na dalili zake.
Kwanza wacha tuzione njia kuu mbili ambazo ndizo husababisha ugonjw ahuu kuenea kutoka kwa mtu mmoja kwend akwa mtu mwingine.
Ugonjwa wa malaria unaambukizwa kwa njia kuu mbili:
1. Kuung'atwa na mbu wa Anopheles:
Hii ndiyo njia ya kawaida ya maambukizi ya malaria. Mbu wa Anopheles, anayejulikana kama mbu wa usiku, hubeba vimelea vya malaria aina ya Plasmodium. Vimelea hivi huingia kwenye mwili wa binadamu wakati mbu anapopiga damu.
Mifano:
- Mtu anapotembea nje usiku bila kinga dhidi ya mbu, anaweza kuumwa na mbu wa Anopheles na kuambukizwa malaria.
- Wakati wa mvua, maji yaliyotuama huzalisha mbu wengi wa Anopheles, na kuongeza hatari ya maambukizi ya malaria.
- Watu wanaoishi katika maeneo yenye idadi kubwa ya mbu wa Anopheles wako katika hatari kubwa ya kuambukizwa malaria.
2. Njia zingine:
Njia zingine za maambukizi ya malaria ni nadra, lakini zinaweza kutokea:
- Kutokana na kuongezewa damu iliyoambukizwa malaria: Hii inaweza kutokea wakati wa kujifungua, upasuaji, au matibabu mengine yanayohusisha kuongezewa damu.
- Kutokana na kupandikizwa kwa viungo: Viungo vilivyopandikizwa kutoka kwa mtu aliyeambukizwa malaria vinaweza kusambaza maambukizi kwa mtu anayepokea kiungo hicho.
- Kutokana na kuzaliwa kwa mtoto: Mama anayeambukizwa malaria anaweza kusambaza maambukizi kwa mtoto wake wakati wa ujauzito, kujifungua, au kunyonyesha.
Mifano:
- Mtoto anayezaliwa kwa mama aliyeambukizwa malaria anaweza kuzaliwa na maambukizi ya malaria.
- Mtu anayepokea damu iliyoambukizwa malaria anaweza kuambukizwa ugonjwa huo.
- Mtu anayepokea kiungo kilichotoka kwa mtu aliyeambukizwa malaria anaweza kuambukizwa ugonjwa huo.
Hatuwa za ukuaji wa vimelea vya malaria mwilini:
Sasa wacha tuone hatuwa ambazo vijidudu vya malaria vinapitia ndani ya mwili kabla ya kusababisha malaria. katika hatuwa hizi ini ni sehemu muhimu sana kwa vimelea vya Malaria kukuwa.
Vimelea vya malaria aina ya Plasmodium vinapopita kwenye mwili wa binadamu hupitia hatua kadhaa kabla ya kusababisha dalili za malaria:
Hatua ya 1: Kuingia Mwilini:
- Vimelea vya Plasmodium huingia kwenye mwili wa binadamu wakati mbu wa Anopheles anapopiga damu.
- Vimelea hivi huingia kwenye mfumo wa damu na kusafiri hadi kwenye ini.
Mfano:
- Mtu anapotembea nje usiku bila kinga dhidi ya mbu, anaweza kuumwa na mbu wa Anopheles aliyeambukizwa malaria. Vimelea vya Plasmodium huingia kwenye mwili wa mtu huyu wakati mbu anapopiga damu.
Hatua ya 2: Kukuwa Katika Ini:
- Vimelea vya Plasmodium hukaa kwenye ini kwa siku 7-14.
- Katika kipindi hiki, vimelea huanza kuzaliana na kuongezeka kwa idadi.
Mfano:
- Vimelea vya Plasmodium vilivyoingia kwenye mwili wa mtu aliyeumwa na mbu wa Anopheles hukaa kwenye ini lake kwa siku 7-14. Wakati huu, vimelea huanza kuzaliana na kuongezeka kwa idadi.
Hatua ya 3: Kuingia Kwenye Seli Nyekundu za Damu:
- Baada ya siku 7-14, vimelea vya Plasmodium hutoka kwenye ini na kuingia kwenye seli nyekundu za damu.
- Katika seli nyekundu za damu, vimelea huendelea kuzaliana na kuharibu seli hizi.
Mfano:
- Vimelea vya Plasmodium vilivyoongezeka kwa idadi kwenye ini huingia kwenye seli nyekundu za damu za mtu. Vimelea hivi huendelea kuzaliana na kuharibu seli hizi.
Hatua ya 4: Dalili za Malaria:
- Wakati seli nyekundu za damu zinapoharibiwa, dalili za malaria huanza kuonekana.
- Dalili hizi zinaweza kujumuisha homa, baridi, maumivu ya kichwa, uchovu, na maumivu ya misuli.
Mfano:
- Mtu aliyeambukizwa malaria anaanza kupata dalili kama vile homa, baridi, maumivu ya kichwa, uchovu, na maumivu ya misuli. Dalili hizi hutokea kwa sababu seli nyekundu za damu zinazoharibiwa na vimelea vya Plasmodium.
Hatua ya 5: Kusambazwa kwa Vimelea:
- Vimelea vya Plasmodium vinaweza kusambazwa kwa mbu wengine wa Anopheles wakati mbu anapopiga damu ya mtu aliyeambukizwa malaria.
- Mbu hawa wanaweza kuambukiza watu wengine na malaria.
Mfano:
- Mbu wa Anopheles anayeuma mtu aliyeambukizwa malaria huambukizwa vimelea vya Plasmodium. Mbu huyu anaweza kuambukiza watu wengine na malaria anapowauma.
Hatua za Kuzuia Malaria:
- Tumia dawa za kuzuia mbu, kama vile dawa za kupaka na vyandarua vilivyowekwa dawa.
- Vaa mavazi yanayofunika mwili wakati wa usiku.
- Ondoa maji yaliyotuama karibu na nyumba yako, kwani maeneo haya huzalisha mbu.
- Tumia vyandarua vyenye dawa wakati wa kulala.
- Pata matibabu mapema ikiwa unashuku una malaria.
Kufuata hatua hizi kunaweza kusaidia kuzuia maambukizi ya malaria na kuokoa maisha.
Jiunge nasi WhatsApp kupata update zetuUmeionaje Makala hii.. ?
Share On:
👉1 Kitabu cha Afya 👉2 Bongolite - Game zone - Play free game 👉3 Sira ya Mtume Muhammad (s.a.w) 👉4 kitabu cha Simulizi 👉5 Kitau cha Fiqh 👉6 Tafasiri ya Riyadh Swalihina
Post zinazofanana:
Virusi vinavyopelekea Kuharisha Sana na Kutapika Sana(norovirus)
Maambukizi ya Norovirus yanaweza kusababisha kutapika sana na Kuhara. Virusi huambukiza sana na kwa kawaida huenea kupitia chakula au maji ambayo yamechafuliwa na kinyesi wakati wa kutayarisha. Unaweza pia kuambukizwa kwa kuwasiliana kwa karibu na mtu
Soma Zaidi...Dalili za Ugonjwa wa pombe wakati Mtoto akiwa tumboni
Ugonjwa wa ulevi wakati Mtoto akiwa tumboni (fetasi) ni hali ya mtoto inayotokana na unywaji pombe wakati wa ujauzito wa mama. Ugonjwa wa pombe wa fetasi husababisha uharibifu wa ubongo na matatizo ya ukuaji.
Soma Zaidi...Dalili za fangasi wa sehemu za Siri kwa wanawake
Somo hili linakwenda kukuletea dalili za fangasi wa sehemu za Siri kwa wanawake
Soma Zaidi...Dalilili za maumivu ya kifua
Maumivu ya kifua huja kwa aina nyingi, kuanzia kuchomwa na kisu hadi kuuma kidogo. Baadhi ya Maumivu ya kifua yanafafanuliwa kama kuponda kuungua. Katika baadhi ya matukio, maumivu husafiri juu ya shingo, hadi kwenye taya.
Soma Zaidi...Ugonjwa wa kuchelewa kuganda kwa Damu unaojulikana Kama hemophilia.
Posti hii inazungumzia kuhusiana na tatizo la Kurithi ambapo Damu inatoka kwa muda mrefu wakati au baada ya jeraha bila kuganda.
Soma Zaidi...je maambukizi ya virus vya ukimwi yataonekana kwenye kupimo baada ya siku ngap??
Ni muda gani nitaanza kuona dalili za HIV na kilimo kitaonyesha kuwa nimeathirika?
Soma Zaidi...Madhara ya kuwepo Kwa usaha kwenye mapafu
Post hii inahusu Zaidi madhara ambayo yanaweza kutokea Kwa mgonjwa mweye usaha kwenye mapafu.
Soma Zaidi...Undetectable viral load ni nini?
Somo hili linakwenda kukueleza kuhusu maana ya undetectable viral load
Soma Zaidi...NINI CHANZO CHA UGONJWA WA MALARIA? NI YUPI MBU ANAYESAMBAZA MALARIA
Malaria husababishwa na vimelea (parasite) ambavyo husambazwa ama kubebwa na mbu aina ya anopheles.
Soma Zaidi...