Kotlin Somo la 30: Data Classes
Somo hili linaeleza maana ya data classes katika Kotlin, kwa nini zipo, jinsi ya kuzitumia, sifa zake, pamoja na mifano ya vitendo. Pia tutajifunza tofauti kati ya class ya kawaida na data class.
Utangulizi
Katika programu nyingi tunahitaji kuhifadhi data (mfano: jina la mwanafunzi, idadi ya bidhaa, n.k.).
Kotlin inatoa data class ambayo ni class maalum kwa lengo la kushughulikia data na hutupunguzia kuandika code nyingi (boilerplate code).
Badala ya kuandika equals(), hashCode(), toString() au copy() kwa mikono, Kotlin hufanya yote hayo moja kwa moja tunapotumia data class.
📚 1. Sifa Kuu za Data Classes
Ili class iwe data class, lazima:
-
Itangazwe kwa kutumia neno kuu
data. -
Iwe na angalau property moja katika constructor kuu (
primary constructor). -
Property kuu ziwe
valauvar.
Mfano:
data class Mwanafunzi(val jina: String, val umri: Int)
📘 2. Faida za Data Classes
Data classes huja na hizi function muhimu automatically:
-
toString()➝ kuonyesha data kwa maandishi. -
equals()➝ kulinganisha vitu viwili. -
hashCode()➝ kutumika kwenye structures kamaHashMap. -
copy()➝ kutengeneza object mpya kwa kunakili data. -
componentN()➝ inaruhusu destructuring declaration.
📘 3. Mfano wa Msingi
data class Bidhaa(val jina: String, val bei: Double)
fun main() {
val b1 = Bidhaa("Kitabu", 12.5)
val b2 = Bidhaa("Kitabu", 12.5)
println(b1) // Bidhaa(jina=Kitabu, bei=12.5)
println(b1 == b2) // true (kwa sababu equals imeundwa ki-automatic)
val b3 = b1.copy(bei = 15.0)
println(b3) // Bidhaa(jina=Kitabu, bei=15.0)
}
➡️ Hapa tunaona jinsi toString, equals, na copy zinavyotumika bila sisi kuziandika.
📘 4. Destructuring Declaration
Data class hutoa componentN() functions kwa properties zake.
data class Point(val x: Int, val y: Int)
fun main() {
val p = Point(10, 20)
val (a, b) = p // destructuring
println("x = $a, y = $b")
}
Matokeo:
x = 10, y = 20
📘 5. Tofauti na Class ya Kawaida
class Mtu(val jina: String, val umri: Int)
data class MtuData(val jina: String, val umri: Int)
fun main() {
val c1 = Mtu("Ali", 20)
val c2 = Mtu("Ali", 20)
println(c1 == c2) // false (linganisho la reference)
val d1 = MtuData("Ali", 20)
val d2 = MtuData("Ali", 20)
println(d1 == d2) // true (linganisho la content)
}
➡️ Class ya kawaida inalinganisha reference tu,
➡️ Data class inalinganisha maudhui ya properties.
📘 6. Data Class na copy()
data class Akaunti(val id: Int, var salio: Double)
fun main() {
val a1 = Akaunti(101, 2000.0)
val a2 = a1.copy(salio = 5000.0)
println(a1) // Akaunti(id=101, salio=2000.0)
println(a2) // Akaunti(id=101, salio=5000.0)
}
➡️ copy() huruhusu kubadilisha property moja tu bila kuandika upya object nzima.
📘 7. Vikwazo vya Data Classes
-
Haziwezi kuwa
abstract,open,sealed, auinner. -
Properties kuu lazima ziwe kwenye primary constructor.
-
Ikiwa data class ina function zako za
equals,hashCode, autoString, zile za auto-generated hazitatumika.
✅ 8. Faida Kuu kwa Developer
-
Kuokoa muda (hakuna boilerplate code nyingi).
-
Kulinganisha data kwa urahisi.
-
Kutengeneza object mpya kirahisi kupitia
copy(). -
Kusoma code inakuwa rahisi na safi.
🔚 Hitimisho
Data classes ni njia rahisi na yenye nguvu ya kushughulikia data katika Kotlin. Zinaondoa kero ya kuandika equals, hashCode, toString, na copy. Hivyo ni bora sana katika mifumo ya modeling data, kama vile mifumo ya database, API responses, au data transfer objects (DTOs).
Umeionaje Makala hii.. ?
👉1 Kitabu cha Afya 👉2 kitabu cha Simulizi 👉3 Kitau cha Fiqh 👉4 web hosting 👉5 Sira ya Mtume Muhammad (s.a.w) 👉6 Madrasa kiganjani
Post zinazofanana:
KOTLIN somo la 6: string kwenye Kotlin
Katika somo hili tutakwenda kujifunza jinsi ya kushughulika na string kwenye Kotlin.
Soma Zaidi...KOTLIN somo la 16:baadhi ya method na properies zinazofanya kazi kwenye string
Katika somo hili tutajifunza kuhusu method za String zinazotumika kwenye Kotlin.
Soma Zaidi...KOTLIN somo la 7: Jinsi ya kutumia If na ifelse kwenye Kotlin
Katika somo hili utakwenda kujifunza kuhusu namna ambavyo program inaweza kufanya maamuzi kulingana na mashart fulani.ama namna ambavyo program inaweza ku run code zaii ya mara moja kulingana na mashart. Hapa tutazingumzia flow of control statement
Soma Zaidi...KOTLIN somo la 8: Jinsi ya kutumia when
Katika somo hili utakwenda kujifunza kuhusu when case na jinsi inavyofanya kazi kwenye Kotlin.
Soma Zaidi...KOTLIN somo la 20: method na properties za map
Katika somo hili tutakwenda kujifunza kuhusu method ambazo hutumika kwenye map data type
Soma Zaidi...KOTLIN somo la 14: Aina za function kwenye Kotlin
Katika somo hili tutakwenda kuingia ndani zaidi kwenye somo la function. Hapa tutakwenda kuona aina za function.
Soma Zaidi...KOTLIN somo la 2: sheria na kanuni za uandishi wa code za Kotlin
Katika somo hili unakwenda kujifunza kuhusu sheria na kanuni za undishi wa code za Kotlin yaani syntax za kotlin.
Soma Zaidi...HOTLIN somo la 9: Jinsi ya kutumia for loop
Katika somo hli utakwend akujifunza kuhusu loop kwenye kOTLIN. Loop zimegawanyika katika makundi mnne ambayo ni for loop, while loop, for in loop na do while loop.
Soma Zaidi...Kotlin Somo la 28: Abstraction na Interfaces
Somo hili linaelezea dhana ya abstraction na interfaces katika Kotlin — namna zinavyosaidia kuficha undani wa utekelezaji na kuweka miongozo ya kazi. Tutafahamu tofauti kati ya abstract class na interface, na tutaandika mifano halisi ya kila moja.
Soma Zaidi...KOTLIN somo la 19: method na properties zinazotumika kwenye set
Katika somo hili tutakwenda kujifunza kuhusu set data type pamoja na method ambazo hufanya kazi kwenye set.
Soma Zaidi...