Virusi ni nini kwenye kompyuta?
Virusi vya kompyuta ni programu hasidi (malware) inayojishikiza kwenye faili au programu halali na kujiendesha pale faili hiyo inapofunguliwa. Virusi vinaweza kuharibu data, kupunguza kasi ya kompyuta, au kusababisha upotevu wa taarifa.
Utangulizi:
Kama vile virusi vya binadamu vinavyoweza kuathiri afya, virusi vya kompyuta huathiri "afya" ya mfumo wa kompyuta. Ni sehemu ndogo ya programu iliyoandikwa kwa nia mbaya, ambayo hujishikiza kwenye programu halali ili kuenea na kusababisha madhara.
1. Maana ya virusi vya kompyuta
-
Ni kipande cha programu kinachoweza kujiendesha na kujiiga (replicate) kwa kujishikiza kwenye faili au programu nyingine.
-
Kinahitaji mtu kufungua au kuendesha faili kilichojificha ndani yake ili kuanza kuenea.
2. Jinsi virusi vinavyosambaa
-
Kupitia faili zinazopakiwa kutoka mtandaoni.
-
Kupitia USB au vifaa vingine vya kuhifadhi data.
-
Kupitia viambatisho vya barua pepe vilivyoambukizwa.
-
Kupitia mitandao ya kompyuta.
3. Madhara ya virusi
-
Kufuta au kuharibu faili.
-
Kupunguza kasi ya kompyuta.
-
Kuficha au kubadilisha data.
-
Kufanya programu zishindwe kuendesha.
4. Aina za virusi vya kompyuta
-
File infector virus – hujishikiza kwenye faili za programu.
-
Boot sector virus – huambukiza sehemu ya boot ya diski.
-
Macro virus – huambukiza hati zilizo na macro kama Microsoft Word/Excel.
-
Polymorphic virus – hubadilisha muundo wake ili kuepuka kugunduliwa.
5. Mfano wa virusi maarufu
-
Michelangelo Virus – kiliharibu data kwenye tarehe maalum.
-
Melissa Virus – kilisambaa kupitia barua pepe mwaka 1999.
Je wajua (Fact):
Virusi vya kwanza vya kompyuta vilitengenezwa mwaka 1971 na kuitwa Creeper, lakini kilikuwa cha majaribio tu na hakukuwa na madhara makubwa.
Hitimisho:
Virusi vya kompyuta ni tishio kwa mifumo ya habari, vikihitaji tahadhari kubwa kupitia matumizi ya antivirus, ulinzi wa mitandao, na uangalifu wa kufungua faili au viambatisho visivyojulikana. Kujua jinsi vinavyofanya kazi husaidia kuepuka madhara yake.
Umeionaje Makala hii.. ?
Share On:
👉1 Kitabu cha Afya 👉2 ai web app 👉3 web hosting 👉4 Dua za Mitume na Manabii 👉5 kitabu cha Simulizi 👉6 Kitau cha Fiqh
Post zinazofanana:
Jinsi ya Kutumia Voice Assistant
Teknolojia ya Voice Assistant (Msaidizi wa Sauti) inabadilisha namna tunavyotumia simu zetu kila siku. Badala ya kuhangaika kugusa kioo, unaweza kutumia sauti yako pekee ili kupata taarifa, kupiga simu, au kutafuta kitu chochote kwenye mtandao. Makala hii inatoa mwongozo rahisi, hatua kwa hatua, kwa lugha nyepesi, kuelezea jinsi mtu yeyote—hata yule ambaye hajapata bahati ya elimu ya darasani—anavyoweza kutumia uwezo huu wa sauti kurahisisha maisha yake na kufanya kazi kwa haraka zaidi.
Soma Zaidi...Jinsi ya Kutumia Do Not Disturb
Je, umechoka na milio ya simu na jumbe zinazokusumbua ukiwa unalala, upo kwenye ibada, au unatafuta utulivu? Makala hii inakufundisha kwa lugha rahisi kabisa jinsi ya kutumia sehemu ya "Do Not Disturb" (Usisumbue) kwenye simu yako ili uweze kupata utulivu bila kuzima simu kabisa
Soma Zaidi...Jinsi ya Kuunganisha Mouse Kwenye Simu
​Je, umewahi kutamani kutumia simu yako kama kompyuta ndogo? Labda unataka kuandika barua ndefu, kuhariri nyaraka za ofisi, au kuvinjari mtandao kwa urahisi zaidi ya kugusa skrini kwa vidole? Habari njema ni kwamba unaweza kufanya hivyo! Kwa kutumia kifaa rahisi na cha gharama nafuu, unaweza kuunganisha kipanya (mouse) cha kompyuta kwenye simu yako ya mkononi. Makala hii itakupa mwongozo kamili, hatua kwa hatua, wa jinsi ya kusanidi na kutumia kipanya ili kubadilisha matumizi yako ya simu
Soma Zaidi...Jinsi ya Kuangalia App Zinazotumia Data Nyingi
Je, bando lako la intaneti linaisha haraka sana bila wewe kuelewa? Huenda kuna programu (apps) kwenye simu yako zinazomeza data kwa siri. Mwongozo huu rahisi utakufundisha hatua kwa hatua jinsi ya kuzigundua apps hizo kwenye simu za Android na iPhone, na namna ya kuzizuia ili uokoe pesa zako.
Soma Zaidi...Jinsi ya Kubadilisha Ringtone
umechoka kusikia mlio uleule wa kawaida kila mara simu yako inapopigwa? Makala hii itakufundisha hatua kwa hatua jinsi ya kubadilisha mlio wa simu (ringtone) kwa kutumia lugha rahisi sana. Iwe unatumia simu ya Android (kama vile TECNO, Infinix, Samsung, Itel) au iPhone (Apple), utajifunza jinsi ya kuweka wimbo unaoupenda au sauti yoyote unayoitaka kuwa mlio wako mkuu. Huna haja ya kuwa mtaalamu wa kompyuta, kila kitu kimeelezwa kwa mifano ya wazi
Soma Zaidi...Jinsi ya kuzuia kudukuliwa kwa akaunti yako ya Facebook
Thibitisha akaunti yako kwa hatua za usalama kama kutumia nenosiri imara, kuweka uthibitisho wa hatua mbili (2FA) kwa kutumia authenticator, kukagua matumizi ya vifaa vilivyoingia (logged in devices), kuondoa apps zisizo za lazima, na kuzuia ulaghai (phishing). Hatua hizi zinaongeza sana ulinzi na kupunguza hatari ya kudukuliwa.
Soma Zaidi...