Virusi ni nini kwenye kompyuta?
Virusi vya kompyuta ni programu hasidi (malware) inayojishikiza kwenye faili au programu halali na kujiendesha pale faili hiyo inapofunguliwa. Virusi vinaweza kuharibu data, kupunguza kasi ya kompyuta, au kusababisha upotevu wa taarifa.
Utangulizi:
Kama vile virusi vya binadamu vinavyoweza kuathiri afya, virusi vya kompyuta huathiri "afya" ya mfumo wa kompyuta. Ni sehemu ndogo ya programu iliyoandikwa kwa nia mbaya, ambayo hujishikiza kwenye programu halali ili kuenea na kusababisha madhara.
1. Maana ya virusi vya kompyuta
-
Ni kipande cha programu kinachoweza kujiendesha na kujiiga (replicate) kwa kujishikiza kwenye faili au programu nyingine.
-
Kinahitaji mtu kufungua au kuendesha faili kilichojificha ndani yake ili kuanza kuenea.
2. Jinsi virusi vinavyosambaa
-
Kupitia faili zinazopakiwa kutoka mtandaoni.
-
Kupitia USB au vifaa vingine vya kuhifadhi data.
-
Kupitia viambatisho vya barua pepe vilivyoambukizwa.
-
Kupitia mitandao ya kompyuta.
3. Madhara ya virusi
-
Kufuta au kuharibu faili.
-
Kupunguza kasi ya kompyuta.
-
Kuficha au kubadilisha data.
-
Kufanya programu zishindwe kuendesha.
4. Aina za virusi vya kompyuta
-
File infector virus – hujishikiza kwenye faili za programu.
-
Boot sector virus – huambukiza sehemu ya boot ya diski.
-
Macro virus – huambukiza hati zilizo na macro kama Microsoft Word/Excel.
-
Polymorphic virus – hubadilisha muundo wake ili kuepuka kugunduliwa.
5. Mfano wa virusi maarufu
-
Michelangelo Virus – kiliharibu data kwenye tarehe maalum.
-
Melissa Virus – kilisambaa kupitia barua pepe mwaka 1999.
Je wajua (Fact):
Virusi vya kwanza vya kompyuta vilitengenezwa mwaka 1971 na kuitwa Creeper, lakini kilikuwa cha majaribio tu na hakukuwa na madhara makubwa.
Hitimisho:
Virusi vya kompyuta ni tishio kwa mifumo ya habari, vikihitaji tahadhari kubwa kupitia matumizi ya antivirus, ulinzi wa mitandao, na uangalifu wa kufungua faili au viambatisho visivyojulikana. Kujua jinsi vinavyofanya kazi husaidia kuepuka madhara yake.
Umeionaje Makala hii.. ?
Share On:
👉1 Sira ya Mtume Muhammad (s.a.w) 👉2 Madrasa kiganjani 👉3 web hosting 👉4 kitabu cha Simulizi 👉5 Tafasiri ya Riyadh Swalihina 👉6 Kitau cha Fiqh
Post zinazofanana:
Rafiki wa kweli kwa programmer
Ninutani lakini Kuna mafunzo, programmer wote hawatamsahau rafiki huyu
Soma Zaidi...Kwa Nini blog nyingi hazina sehemu ya comment
Zani ilikuwa sehemu ya ku comment ni muhimu sana kwenye blog, ila Sasa sehemu hii imeondolewa kwenye blog nyingi. Ni Kwa nini hasa imeondolewa. Post hii itakujibu swali hilo
Soma Zaidi...Nini maan ya Trojan kwenye tehama
Trojan ni Moja ya maneno tunayoyasikia sana kwneye tehama. Leo nitakupa maana yake
Soma Zaidi...Kwa Nini lugha nyingi za kompyuta zimeanzia Marekani
Post hii utakwenda kujikitabzaidi kujibu swali, hata hivyo itambulike kuwa wengi wa wanasayansi waliohusika kwenye lugha hizi sio wamarekani.
Soma Zaidi...Tofauti ya Developer na Programmer
Katika post hii utakwenda kujifunza kuhusu tofauti ya programmer na developer
Soma Zaidi...Ukurasa wa AMP kwenye SEO
Katika somo hili tutaeleza maana ya AMP (Accelerated Mobile Pages), jinsi inavyofanya kazi, faida zake katika SEO, changamoto zake, na njia bora za kuitumia ili kuboresha utendaji wa tovuti yako kwenye injini za utafutaji kama Google.
Soma Zaidi...Tofauti ya RAM na ROM
RAM (Random Access Memory) na ROM (Read-Only Memory) ni aina za kumbukumbu kwenye kompyuta au vifaa vya kielektroniki, lakini zina malengo na tabia tofauti.
Soma Zaidi...Nini kinaweza kusababisha simu yako kudukuliwa
Hapa tunajadili sababu kuu zinazoifanya simu iwe rahisi kudukuliwa, mbinu zinazotumiwa na wadukuzi, na mambo ya kawaida ambayo watumiaji hufanya bila kujua na kujipeleka kwenye hatari.
Soma Zaidi...Firewall ni nini kwenye tehama
Katika post hii utakwenda kujifunza maana ya neno firewall
Soma Zaidi...Jinsi ya kuzuia kudukuliwa kwa akaunti yako ya Facebook
Thibitisha akaunti yako kwa hatua za usalama kama kutumia nenosiri imara, kuweka uthibitisho wa hatua mbili (2FA) kwa kutumia authenticator, kukagua matumizi ya vifaa vilivyoingia (logged in devices), kuondoa apps zisizo za lazima, na kuzuia ulaghai (phishing). Hatua hizi zinaongeza sana ulinzi na kupunguza hatari ya kudukuliwa.
Soma Zaidi...